«Хестӕрӕн кадӕ ка ʾскодта, уомӕн ӕ гъолӕ рамулдта….»
Не ʾгъдӕуттӕ, нӕ фӕткитӕ
Уӕ бонтӕ хуарз ӕма уӕмӕ фарнӕ бадзорӕд, нӕ уарзон газзет «Ирӕфи» косгутӕ. Ӕз дӕн Чиколай гъӕуи хестӕр цӕргутӕй еу - Гуйти Лидӕ, фӕллойни ветеран, ӕ минкъиййӕй фӕстӕмӕ хъиамӕт ӕ царди фӕрӕзнӕ кӕмӕн адтӕй, нӕ бӕсти советтон царди уаги фӕткитӕ ӕма ӕгъдӕутти нихседӕг. Уомӕй мин адгин ӕма хъазар ӕнцӕ уӕди цардӕй ма ӕнӕййивд цидӕр баизадӕй, еци гъуддӕгутӕ дӕр. Уони хӕццӕ - ӕ медис ӕ хӕццӕ кӕмӕн баизадӕй, нӕ райони еци газет «Ирӕф» дӕр. Хезгӕ дӕр ӕй хъӕбӕр зӕрдӕй фӕккӕнун алкӕддӕр. Бакӕсун ӕй кӕрӕй – кӕронмӕ ӕма мин ӕхцӕуӕн фӕууй, ке базонун берӕ нӕуӕг хабӕрттӕ нӕ гъӕути, нӕ хестӕрти, нӕ фӕсевӕди царди туххӕй. Хуцау уи исарази уӕд, «Ирӕфи» косгутӕ ӕма фулдӕр хуарз гъуддӕгутӕбӕл финсетӕ!
Аци хатт бабӕй (раздӕрти дӕр уӕмӕ фегъосун кӕнинӕ ести хабӕрттӕ) уӕмӕ мӕн дӕр бафӕндадтӕй еу хуарз гъуддаги туххӕй фегъосун кӕнун. Е ӕй кӕрӕдзей нимаддзийнади туххӕй уац - нӕ фиддӕлти фарнӕ, нӕ рӕсугъд ӕгъдауттӕй еу, лимӕндзийнадӕ федар кӕнуни, хестӕр-кӕстӕр лӕдӕрундзийнади рахуӕцӕн. Уӕхӕн гъуддаг иронхи уадзгӕ нӕй, фал хӕсгӕ ӕй адӕмти размӕ, ӕнгъезуй си «суйни сӕрбӕл хуӕцун», сӕнддадӕ кӕнун, дӕнцӕ есун. Ракӕндзӕнӕн мӕ хабар цубурӕй.
Цӕветтонгӕ, хестӕрӕн кадӕ кӕнун, кӕстӕри ӕнӕходуйнаг надбӕл аразун нӕ дигорӕмӕ алкӕддӕр нимад адтӕй устур лӕгигъӕдӕбӕл. Ӕма, Хуцауӕй арази, ке ма ес не ʾхсӕн уӕхӕн кӕстӕртӕ, сӕхемӕ еци гъуддаги ихӕс ка есуй. Уотӕ, мӕнӕ нӕ райони ци паддзахадон социалон ауодӕнгӕнӕн кустуӕттӕ (ГБУ КЦСОН ӕма ЦЗН) ес, уони кустӕй дӕр хестӕртӕ хъӕбӕр боз фӕууӕн, алли анз дӕр нӕ искадгин кӕнунцӕ «Каргун адӕмти бӕрӕгбон» - ти, зӕрдӕбӕлдарӕн лӕвӕрдтӕ дӕр нин искӕнунцӕ. Фал мӕ абони ба зӕгъун фӕндуй аци анзи еци бӕрӕгбони нин нӕ зӕрдитӕ ка балхӕдта ӕ фӕлмӕн цъухи дзурд, е ʾргъудидзийнадӕй, еци хуӕрзтог, Чиколай цӕрӕг, берӕ ӕнзти бӕрнон бунӕтти ка фӕккуста, нур дӕр ӕхсӕнадон царди устур активон архайӕг каʾй, еци Цъоппойти Тимофеййи туххӕй.
Маке зӕгъӕд уотӕ ӕма мах хузӕнттӕ естӕмӕти гъӕуагӕ фӕууӕн. Фал банимаддзийнадӕ ба фӕууй берӕ мулкитӕй хъазардӕр. Тимофей дӕр нӕ фӕззийнадӕ кодта еци бон ӕма нӕмӕ фӕззиндтӕй нӕхемӕ. Бацийни фӕсте ездонӕй райдӕдта ӕ дзубанди ӕма загъта: «Аци бон хестӕр адӕмти бӕрӕбони фӕдбӕл уин кӕнун устур арфитӕ. Махӕй, растдӕр зӕгъгӕй ба – мӕнӕй некӕд ӕнцӕ иронхуати дӕу, уӕдта ма берӕ дӕу хузӕн хъазауатон куст фӕккӕнӕг силгоймӕгти хъиамӕттӕ советтон паддзахадӕ гъӕздугдӕр ӕма федардӕр кӕнуни гъуддаги, нӕ фӕсевӕди раст гъомбӕлади, дӕнцаг син уогӕй, уӕ бийнонти, уӕ сабийти раст нӕдтӕбӕл ӕривӕруни. Цӕретӕ ма нин берӕ ӕнзти, уӕ фарнӕ сумахӕн берӕ ӕй, мах дӕр сумахӕй гъӕздуг ан, ӕма уин уӕ фарнӕ идарддӕр кӕстӕртӕмӕ дадтунбӕл архайдзинан». Ӕ дзиппӕмӕ равналдта ӕма си исиста мин соми, зӕгъгӕ, мӕ нимаддзийнади ӕвдесӕнӕн си еу адгин дон баниуаздзӕнӕ.
Еци бон мӕмӕ уотӕ фӕккастӕй, цума мӕнӕй хъалдӕр некебал адтӕй. Ӕ зӕрди гъар мӕ уойбӕрцӕбӕл батавта ӕма ми, зинӕй цидӕр фӕууидтон, етӕ ӕрбайронх ӕнцӕ. «Кадӕр мин лӕдӕруй мӕ берӕ хъиамӕттӕ, дзӕгъӕлти нӕ адтӕнцӕ….», уӕхӕн ӕма ма берӕ имисуйнӕгтӕ дзӕвгарӕ рӕстӕг зелдох кодтонцӕ мӕ сӕри, уойбӕрцӕбӕл хъаурӕ мин равардта Тимофеййи банимаддзийнадӕ.
Куд базудтон, уотемӕй ма еци бон Цъоппой-фурт банимадта нигкидӕр къуар хестӕрей. Уӕдта ин е фиццаг хатт дӕр нӕй. Радӕгай кӕнуй еци гъуддаг алли анз дӕр. Ӕхемӕ райста еци ихӕс – хестӕрти зӕрдитӕ гъар хори тунау батавун.
«Хестӕрӕн кадӕ ка ʾскодта, уомӕн ӕ гъолӕ рамулдта», зӕгъгӕ, нин Цорий-фурт еци зари дзурдтӕ дзӕгъӕлти нӕ ниууагъта. Ӕма арфӕгонд, ӕнӕнез ӕма зӕрдӕрохс уо дӕ кӕстӕртӕй, Тимофей, царди медӕгӕ ба дӕ гъолӕ молӕд амӕй фӕстӕмӕ дӕр!»
Чиколай цӕрӕг, фӕллойни ветеран
Гуйти Лидӕ.
Ӕрмӕг мухурмӕ бацӕттӕ кодта Чихтисти Р.